Źródełko św. Wita
W najstarszej dzielnicy miasta w Starym Żywcu, osadzie założonej w połowie XIV wieku biło źródło, któremu przypisywano właściwości lecznicze. Kroniki miasta głoszą, że wody tego źródła uzdrowiły wzrok królowi Polski Janowi Kazimierzowi, który w 1669 roku po abdykacji przybył do Żywca. Andrzej Komoniecki w „Dziejopisie Żywieckim” odnotował: „Tegoż roku z wyraźnego rozkazania Jana Kazimierza, króla polskiego, kapliczka świętego Wita, gdzie woda jest jego pocieszna i na różne defekta ludzkie i bydła bardzo pomagająca, u Starego Żywca, w miejscu nazwanym Lipiu zbudowana jest. Bo przedtym tylko studnia ocembrowana była, a Boża Męka blisko niej stara za przekopką jeszcze stojąca. A to z tej okazyjej zbudowano tę kapliczkę, iż Jan Kazimierz król Polski tegoż roku tu w Żywcu kielka niedziel mieszkający, zachorzał był i tą wodą uzdrowiony; dlatego po sobie tę pamiątkę na wzdzięk świętego Wita zostawił.”
Pierwsza drewniana kapliczka przetrwała dwieście lat. W 1869 roku, w miejscu starej kapliczki postawiono nową murowaną w stylu neogotyckim według projektu architekta Habsburgów - Karola Pietschki. Ta z kolei przetrwała tylko do 1964 roku. Wówczas to zburzono kapliczkę Św. Wita, gdyż w miejscu tym miało powstać Jezioro Żywieckie. Tryskające przy niej źródło ocalało do dnia dzisiejszego, bo - jak się później okazało – wody jeziora nie sięgnęły ani źródła, ani tym bardziej położonej wyżej kapliczki.
W zbiorach Muzeum Miejskiego w Żywcu na wystawie sztuki sakralnej można do dziś zobaczyć elementy wyposażenia kapliczki. To rzeźby z początku XVI wieku św. Katarzyny i św. Barbary. Jest także oryginalna tablica z XVIII wieku z tekstem Andrzeja Komonieckiego, mówiąca o źródle następującej treści:
„BETSZAIDA SZADZAWKA CHORYCH UZDRAWIAŁA.
A KRYNICZA SYLOE WZROK CZNY PRZYWRACZAŁA.
JORDON RZEKA LECZYŁA TRĄD SPROSNY NAAMA.
CISTERNA BETLEHEMSKA POSILAŁA PANA.
TAK WODZIE ZDROIU TEGO TE ŁASZKI NADANE.
KTÓRE NIE IEY LEC WITU ŚWIĘTEMY PRZYZNANE
1702 AK”
Adres: Las Św. Wita nad Jeziorem Żywieckim
Telefon: -
Strona www: -


